ប៉ារ៉ាដុក៖ សំលាប់ដោយចេតនា និងដោយព្រាងទុក

ជនជាប់ចោទម្នាក់នឹងត្រូវទទួលទោសព្យួរក បើគេរកឃើញថា ជននោះបានប្រព្រឹត្តិអំពើឃាតកម្មដោយចេតនា និង ដោយព្រាងទុកជាមុន។ តារាងខាងក្រោមបង្ហាញពីការស្ទង់មតិរបស់ប្រឹក្សាតុលាការ៖

	ដោយចេតនា?	ដោយព្រាងទុក?
ប្រឹក្សាទី១	មែន	មិនមែន
ប្រឹក្សាទី២	មិនមែន	មែន
ប្រឹក្សាទី៣	មែន	មែន

គេសង្កេតឃើញថា ប្រឹក្សាបានបោះឆ្នោតដោយសំលេង 2/3 ចោទប្រកាន់ថាជនជាប់ចោទបានប្រព្រឹត្តិបទល្មើសដោយចេតនា និងដោយសំលេង 2/3 ចោទប្រកាន់ថា ជនជាប់ចោទបានប្រព្រឹត្តិបទល្មើសដោយព្រាងទុកជាមុន។ ដូច្នេះចៅក្រមចេញសាលក្រមកាត់ទោសព្យួរក បុរសម្នាក់នោះ។

នៅពេលដែលគេអូសយកជនជាប់ចោទនេះទៅប្រហារជីវិត គាត់បានស្រែកជេរប្រមាថតុលាការ ថាកាត់ក្ដីមិនយុត្តិធម៌ ហើយសច្ចាថាពេលក្លាយជាខ្មោចនឹងមកសងសឹក។

លោកចៅក្រមគ្មានអារម្មណ៍អ្វីទាំងអស់ រហូតដល់ល្ងាចមួយ គាត់ហាក់ដូចជាអារម្មណ៍ចំលែកម្យ៉ាង។ គឺដូចជាមានគេខ្សិបដាក់ត្រចៀកគាត់។

គាត់សួរខ្លួនឯងថា “ចុះបើអញសួរទៅប្រឹក្សាថា តើគួរតែព្យួរកបុរសនេះទេ? ប្រឹក្សាភាគច្រើននឹងឆ្លើយថាទេ ព្រោះក្នុងចំណោមប្រឹក្សាទាំងបី មានតែប្រឹក្សាតែម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ ដែលបោះឆ្នោតថា បុរសម្នាក់នោះប្រព្រឹត្តិអំពើឃាតកម្មដោយចេតនានិងមានគំរោងជាមុន”។